(0)

Selecteer Regio

Pappen, nathouden & plakken

Jaak Brepoels: reclame voor propaganda

Afgaande op de collectie van het Leuvense stadsarchief is het geen goede zaak dat politieke affiches uit het straatbeeld verdwenen zijn.


Aangrijpende aanplakbiljetten

Politieke affiches kunnen anders een aantrekkelijk middel zijn om het debat kleur te geven. Dat blijkt uit het cahier Pappen, nathouden & plakken. In dat boek presenteert historicus en SP.A-politicus Jaak Brepoels de unieke collectie politieke affiches van het Leuvense stadsarchief. Volgens het oude reglement mocht alleen de 'stedelijke aanplakker' affiches aanbrengen op de officiële borden. Ze werden vooraf aan de politie ter controle voorgelegd. Elk exemplaar belandde vervolgens in het Leuvense stadsarchief. Daardoor werd de basis gelegd van een unieke collectie. Vandaag vormt die een visuele gids bij de ontwikkeling, een halve eeuw lang, van politieke ideeën en argumenten.

De Leuvense collectie start in 1919, het jaar van de eerste verkiezing met het enkelvoudig algemeen stemrecht (voor mannen). Van toen af had elke partij er baat bij om 'de massa' te overtuigen. Het aanplakbiljet bleek een uiterst geschikt instrument. De partijen schonken niet alleen aandacht aan de verwoording van hun boodschap, ze besteedden minstens zo veel zorg aan het visuele. Vaak waren grafische pareltjes het resultaat. Aangrijpende aanplakbiljetten herinnerden aan de oorlogsgruwel. Affiches met typisch interbellumoptimisme verheerlijkten de nieuwe (socialistische) mens, andere het (christelijke) familiegeluk. Of ze kondigden de heropstanding van het aloude Vlaanderen aan, compleet met ridderhelmen en wapenschilden met de Vlaamse Leeuw.

Tussen 1940 en 1944 mochten alleen collaboratiepartijen als het Vlaams Nationaal Verbond (VNV) propaganda maken. Affiches uit die tijd dragen slogans als 'Wij zijn bereid! Meldt (sic) u aan bij de Dietsche Militie Zwarte Brigade'. En dan is er dat ene vreselijke exemplaar uit 1944: 'Samen zullen wij hem verpletteren!' Daarop slaan een arbeider en een Duits(gezinde) soldaat eendrachtig met hun vuist naar... een Jood, herkenbaar aan zijn davidster en zijn neus. Antisemitisme was niet beperkt tot Auschwitz of Kazerne Dossin. Ook in Leuvense winkelstraten viel er niet naast te kijken. (Op de foto een affiche van een niet-gesigneerde oproep tot antisemitisme uit 1944.)

Het boek sluit af in de jaren zestig. In die tijd pakte Paul Vanden Boeynants uit met Amerikaanse barnumcampagnes. Op de meeste verkiezingsaffiches was vervolgens weinig meer te zien dan de beeltenis van de politieke vedette zelf. Dat men die vorm van publieke zelfbevlekking heeft willen inperken, tot daaraan toe. Los daarvan is Pappen, nathouden & plakken, zonder dat de auteur dat bedoelde, een visueel overtuigend pleidooi om het politieke debat weer een plaats te geven in de publieke ruimte.

Te koop, maar ook te winnen!

'Pappen, nathouden & plakken', affiches uit het Leuvense stadsarchief als spiegel van een halve eeuw politieke en sociale geschiedenis (1917-1966) door Jaak Brepoels is uitgegeven door Salsa! te Leuven.

Het boek is te koop bij Linx+, Watteeustraat 10 te 1000 Brussel, info@linxplus.be.

Maar als je het antwoordformulier hieronder invult en het juiste antwoord weet op de vraag uit welk archief er vooral geput is om dit mooie boek samen te stellen, dan maak je een goeie kans om 'Pappen, nathouden & plakken' binnenkort gratis en voor niks op je salontafel te vinden.

Win: Pappen, nathouden & plakken

 



Velden met een * zijn verplicht

Contact

  • Dorine Deloof - Administratief Medewerkster - 02 289 01 81

Terug Top